6 października 2015

...Skansen w Szymbarku (*) cz. 2...

...dom trapera kaszubskiego z Kanady - drewniana chata zbudowana została przez pradziadów Edda Chippiora - Marianna i Augusta Szczypiorów z Sierakowic, którzy do Kanady wyjechali w 1858 roku i osiedlili się w prowincji Ontario...
...Emigranci wypływali z Bremen i Hamburga by po długich miesiącach rejsu w trudnych warunkach dotrzeć do nowego lądu. Tam w borach Kanadyjskich otrzymali teren, na którym rósł gęsty dziewiczy las, otoczony wzgórzami skał i wielkimi jeziorami...
...każda z pierwszych rodzin otrzymała 200 akrów ziemi. Pierwszym warunkiem by przeżyć było zbudowanie drewnianych chat, w których z początku mieszkali z dobytkiem i inwentarzem. Przez całe życie ciężko pracowali przy karczowaniu tajgi i czyszczeniu ziemi z kamieni, na której potem budowali swoje nowe skromne chaty i zagrody...


...dom z Adampola (miejscowość w Turcji). Osada, z której dom został przywieziony do Szymbarku, powstała w 1842 roku. Nazwano ją „Adampol” na cześć swego założyciela księcia Adama Czartoryskiego, męża stanu i wybitnego polskiego działacza niepodległościowego...
...obecnie mieszka w niej około 600 osób, w tym około 100 Polaków, do dziś mówiących w ojczystym języku. 
Dom powstańca polskiego z Adampola stanowi dopełnienie idei budowy domów wszystkich grup Polaków, którzy z różnych powodów musieli opuścić swój rodzinny kraj...


...bunkier Gryfa Pomorskiego, zrekonstruowany jeden z bunkrów należących do TOW Gryf Pomorski... 
...zebrano w  nim wiele oryginalnych elementów wyposażenia, jak i osobistych pamiątek, przechowywanych pieczołowicie przez Gryfowców...
...do zrekonstruowanego bunkra prowadzi podziemny tunel, z którego przechodzimy do obszernej otuliny właściwego bunkra. Może ona pomieścić ponad 60 osób. W bunkrze przeżywamy „prawdziwy” nalot, dzięki specjalnym efektom akustycznym...

...dom do góry nogami, ta budowla ma być alegorią współczesnego świata, w którym tradycja i system wartości zostały postawione na głowie. Niestety nie udało mi się go zwiedzić, ach ten błędnik. Wystarczyło kilka kroków a przypomniały mi się śledzie z 30 lutego...

...kościółek św. Rafała. Św. Rafał Kalinowski był powstańcem styczniowym i członkiem powstańczego Rządu Narodowego. Skazany na karę śmierci, został ułaskawiony i zesłany na Sybir. Po powrocie do kraju wstąpił do zakonu karmelitów bosych, umarł w opinii świętości w 1907 roku w Wadowicach...

...pamiątki znajdujące się w kościółku: belka z Kołymy, z ogrodzenia sowieckiego łagru, z resztkami drutu kolczastego; oryginalne elementy bunkra gryfitów, przekazane przez byłych żołnierzy Gryfa Pomorskiego; 180-letnie ławki z sanktuarium Matki Bożej Królowej Kaszub z Sianowa; ściana prezbiterium zbudowana jest z drewnianych elementów XVIII-wiecznego domu Sybiraka; Belki z Jasnej Góry, pamiętające obronę Częstochowy w okresie potopu szwedzkiego; ponad trzystuletnie belki z Wyspy Spichrzów w Gdańsku. Poza pamiątkami z drewna, oddającymi ducha całego Centrum, w kościółku znajdują się symboliczne kamienie(...)kamień z pierwszej archikatedry na Wawelu, kamień z pierwszego ołtarza romańskiego z archikatedry w Gnieźnie, kamień z fundamentów siedziby Mieszka I na Ostrowie Tumskim w Poznaniu czy kamienie z fundamentów Zamku Królewskiego w Warszawie. Jest tu także kamień z Giewontu, spod krzyża, do którego podążają najdłuższe w Polsce pielgrzymki...


...największy fortepian świata, instrument został wykonany metodą tradycyjną, zgodnie ze sztuką budowy organów wzorowanych na najstarszych organach w Polsce, znajdujących się w Kamieniu Pomorskim. Konstrukcję drewnianą instrumentu wykonał rodowity Kaszuba - mistrz stolarski Witold Recław z Brodnicy Górnej gm. Kartuzy, a błysku nadał mu mistrz lakiernictwa Marek Bluhm z Nowej Sikorskiej Huty, gm. Stężyca... 
..Stolëmòwi Klawér oparty jest na 6 nogach, na których umieszczone są portrety wybitnych muzyków zasłużonych dla polskiej kultury – Fryderyka Chopina, Stanisława Moniuszki, Ignacego Jana Paderewskiego, Mieczysława Karłowicza, Karola Szymanowskiego, Henryka Mikołaja Góreckiego...


Podsumowanie:
  • cena: wejście do Skansenu kosztuje 18 zł dla osoby dorosłej. Zniżki dotyczą jedynie dzieci do sześciu lat. Brak zniżek dla emerytów...
  • wrażenia: do dziś mam mieszane uczucia po wizycie w tym miejscu. W jednym miejscu należy zachować ciszę (tabliczki informujące o tym) - dom Sybiraka, Łagry, Kościółek - aby w innym oddać się żartom - dom do góry nogami...
  • gastronomia: przykro to przyznać, ale cena nie przekłada się na jakość i ilość jedzenia. Brak kuchni regionalnej. Lepiej wziąć swój prowiant aby później nie mieć rewolucji żołądkowych...
  • pamiątki: sklepik jest i owszem, ale jak zwykle...
* Centrum Edukacji i Promocji Regionu w Szymbarku (CEPR)