29 lipca 2015

...Zakopane cz.8. Nieszpory Ludźmierskie...

źródło: klik
...podczas, drugiej, wędrówki po Zakopanem zawędrowaliśmy do drewnianego kościółka na Kościelisku. Wspominałem wtedy, że jeszcze do niego wrócimy na Nieszpory Ludźmierskie... 

...autorami nieszporów są Jan Kanty Pawluśkiewicz – muzyka oraz Leszek Aleksander Moczulski – słowa. Ideą powstania Nieszporów Ludźmierskich była chęć uczczenia odzyskania przez Polskę niepodległości... 

...psalmy Moczulskiego są piękne i wzruszające. Przypuszczam, że zgodnie z poglądami Pawluśkiewicza powstały przed muzyką. Różnorodność tekstów spowodowała też różnorodność muzyki. Są tam partie chorałowe nawiązujące do muzyki kościelnej. Są i fragmenty z wyraźnymi wpływami folkloru góralskiego, a nawet z motywami orientalnymi. Całość dzieła jest jednak bardzo harmonijna. Utwór zachwyca swoją duchową potęgą...

...dzieło od strony formalnej można określić jako oratorium. Oratorium to składa się z następujących części:
  1. Matko Boska Ludźmierska.
  2. W Loreto i w Gorcach.
  3. Psalm Na Otwarcie Oczu.
  4. Psalm Na Wyjście (Pękł, pękł smok).
  5. Psalm O Jeruzalem.
  6. Psalm 68 (Góry Baszanu).
  7. Psalm 75 (Pyszni się Pyszni).
  8. Psalm (Z Listu św. Pawła).
  9. Psalm 37 (Nie Gniewaj się na Łotra).
  10. Psalm 100 (Chwalcie Pana z Mocą).
  11. Psalm 120 (Za długo w Meszeku).
  12. Psalm 66 (Kazałeś, kazałeś).
  13. Psalm 64 (Zwyciężyła prawość).
  14. Psalm 60 (Nie zwyciężą Świata).
  15. Błogosławmy Panu.
  16. Matko Boska Ludźmierska...
...Pierwsze wystawienie odbyło się w 1992 roku w Ludźmierzu. Wykonawcami byli:
  • Hanna Banaszak,
  • Beata Rybotycka,
  • Elżbieta Towarnicka,
  • Grzegorz Turnau,
  • Zbigniew Wodecki,
  • Jacek Wójcicki...*
...i właśnie w takim gronie dane nam było usłyszeć dzieło Jana Kantego Pawluśkiewicza...


*****
...wcześniejsze wpisy z pobytu w Zakopanem:

27 lipca 2015

...bażant...

...wreszcie, wreszcie go mam. Po tylu latach podchodów, bawienia się w ciuciubabkę, jojczenia u innych, że oni to majo fajnie bo majo bażanty a mnie to nigdy nie uda się go upolować aparatem. Jak zwykle przez przypadek wziąłem aparat, przez przypadek zerknąłem przez płot na łąkę, przez przypadek brama była otwarta i przez przypadek mam go na swoich fotografiach. Oto on ... pan bażant...


25 lipca 2015

...Zakopane cz.7. Góralskie wesele...

...Willa Atma zaspokoiła nasz głód duchowy, natomiast na Krupówkach standardowo zaspokajaliśmy głód cielesny. Długo zastanawialiśmy się czy udać się w gardziel lokalu, czy jednak zaryzykować i zasiąść przy stoliku na tarasie. Dogłębna obserwacja nieba, wzmożona dyskusja, za i przeciw owego stanu zasiedzenia, i...padło na taras. O tym, że była to trafna decyzja przekonaliśmy się już niedługo, bowiem dane nam było podziwiać góralski orszak weselny...

...góralskie wesele jest huczne, kolorowe i obfite. Weselna historia zaczyna się od zazierunków. Kawaler upatrzywszy sobie pannę wysyła do domu wybranki na zwiady zaufaną osobę. Jeśli te wypadną pomyślnie następują nomówiny, podczas których ustalona zostaje data ślubu i posag, jaki otrzyma przyszła panna młoda...

...przy przygotowaniach nie sposób nie wspomnieć o drużbach, czyli w wersji góralskiej pytaców na koniach. To oni ubrani w odświętne stroje odwiedzają krewnych i sąsiadów zapraszając gości na wesele. Do ich zadań należy również dostarczenie pana młodego do domu wybranki w dniu zaślubin, by tam młodzi, klękając na białym obrusie otrzymali od rodziców błogosławieństwo...

...w drodze do kościoła para młoda wyrusza jeszcze osobno, panna młoda wraz z drużbami, pan młody z druhnami. Odjeżdżają spod domu w osobnych bryczkach, by razem stanąć dopiero przed ołtarzem. Oczywiście wyprowadzenie pary młodej nie może odbyć się bez kapeli, muzyka towarzyszy bowiem góralom przez cały obrzęd weselny...

...młodzi z kościoła wyruszają już razem przybraną bryczką, którą ciągną odświętnie przybrane konie. Zanim młodzi znajdą się na sali weselnej czeka ich przeprawa przez bramki, które trzeba pokonać. Zazwyczaj przebrani mieszkańcy wsi, tzw. dziady, oczekiwali zapłaty w postaci pieniędzy, alkoholu czy żywności...

...góralski strój weselny jest niezwykle strojny. Panna młoda obowiązkowo ubrana jest w kolorową spódnicę, nierzadko w motywy kwiatowe, wyszywany gorset, haftowaną białą koszulę i kierpce. Oczywiście nieodłącznym elementem stroju są czerwone korale i wianek. Pan młody natomiast ma na sobie portki jasne z owczej wełny, płócienną białą koszulę zapinaną pod szyją spinkami i pas. Na nogach obowiązkowo kierpce...


*****
...wcześniejsze wpisy z pobytu w Zakopanem:

24 lipca 2015

...młody dzięcioł...

...na początku lipca, na naszym osiedlu, można było natknąć się na młodego dzięcioła. Zazwyczaj spotykaliśmy wczesnymi porankami (przed szóstą) kiedy to wyprowadzałem Rico na po-nocną toaletę. Niestety nigdy nie miałem ze sobą aparatu czy telefonu, więc mogłem jedynie podziwiać małego perkusistę...

...nasze kolejne spotkanie wypadło, niespodziewanie, w godzinach popołudniowych kiedy to wracałem z pracy. Zdjęcia nie powalają jakością bo były robione telefonem, ale mały dzidzi tak był zajęty buszowaniem w mrowisku, że udało mi się podejść do niego na wyciągnięcie ręki - widać na przedostatnim zdjęciu...





...a poniżej cała fotorelacja w skrócie...


...i na koniec prezent od wujka Gugiela...